Update 9 februari 2021
Andy Mills, die we vorig jaar hebben geïnterviewd over het maken van de podcast Caliphate,
heeft ontslag genomen bij de New York Times. Mills kwam onder grote druk te staan toen
duidelijk werd dat de voornaamste hoofdpersoon van Caliphate had gelogen over zijn
betrokkenheid bij IS. In eerste instantie ging de meeste aandacht uit naar Rukmini
Callimachi, de verteller in Caliphate, die door alle ophef niet langer over terreur mag
publiceren bij de New York Times. Mills echter, leek gewoon te kunnen gaan met zijn werk
bij de Times. Dit zorgde voor kritiek op sociale media, waar oud-collega’s verhalen begonnen
te delen over eerdere misstappen van Mills waar hij ongestraft mee zou zijn weggekomen.
Makers beschuldigden hem van seksistische opmerkingen en vrouwonvriendelijk gedrag ten
tijde van zijn werk bij Radiolab (WNYC).

In een verklaring op zijn eigen website legt Mills uit waarom hij ontslag heeft genomen en
biedt hij excuses aan voor fouten uit het verleden, die hij omschrijft als onprofessioneel
gedrag in een poging om liefde te vinden: “I look back at those actions with extraordinary
regret and embarrassment.” Tegelijk heeft hij ook moeite met wat hij ziet als groteske
overdrijvingen op Twitter: “I have been transformed into a symbol of larger societal evils. As
a journalist, it has been especially discouraging and upsetting to see fellow journalists make
such claims or retweet them.” Ooit, schrijft Mills, zal hij wellicht zijn hele verhaal vertellen,
maar voorlopig gaat hij zich richten op zijn echte werk: het vertellen van andermans
verhalen.

Meer informatie over het ontslag van Mills lees je hier. En de volledige verklaring van Andy Mills vind je hier.

Update 23 december 2020

In mei dit jaar publiceerden we een interview met Andy Mills, die de prijswinnende serie Caliphate maakte voor de New York Times. Wat toen nog niet duidelijk was en pas de afgelopen weken bekend is geworden, is dat de hoofdpersoon van de podcast zijn verhaal bij elkaar verzonnen heeft. In een reeks artikelen in The New York Times en een extra aflevering van de Caliphate podcast, legt de Times uit hoe ze om de tuin zijn geleid door Shehroze Chaudhry (ook bekend als Abu Huzayfa), een Canadese twintiger die had beweerd afschuwelijke misdaden te hebben gepleegd als lid van IS in Syrië. Dit verhaal blijkt niet te kloppen. Chaudhry, zo schrijft de krant, “verzon gruwelverhalen waarin hij een beul was voor de Islamitische Staat, in een Walter Mitty-achtige vlucht van zijn saaie leven in een buitenwijk van Toronto en Lahore, Pakistan waar hij jaren woonde met zijn grootouders.”

Na een bijna vier jaar durend onderzoek door Canadese politie, werd Chaudhry kort geleden opgepakt en in staat van beschuldiging gesteld. Doen alsof je een terrorist bent, is in Canada namelijk een misdrijf waar 5 jaar celstraf op kan volgen. Toen dit nieuws in september bekend werd, startte The New York Times een eigen onderzoek naar Chaudhry’s verhaal. Afgelopen week kwamen ze tot dezelfde conclusie; dat hij zijn rol bij de Islamitische Staat geheel verzonnen heeft. In een extra aflevering van Caliphate vertelt Mark Mazzetti, een Pulitzer prijs-winnende onderzoeksjournalist, wat de Times heeft ontdekt en komt ook hoofdredacteur Dean Baquet aan het woord, die de volledige verantwoordelijkheid neemt voor de gemaakte fouten. Maar de makers van Caliphate zelf laten nog niet van zich horen, buiten een korte geschreven verklaring van Rukmini Callimachi, de IS-specialist van de New York Times, die de centrale figuur en de verteller in de podcast is. In haar statement biedt ze excuses aan “voor wat we hebben gemist en de fouten die we hebben gemaakt” en schrijft ze dat de gedachte aan haar collega’s en de nieuwsvloer, wiens vertrouwen ze heeft beschaamd, afschuwelijk is (“gutting”). Callimachi blijft overigens verbonden aan de New York Times, al zal ze niet langer berichten over terrorisme.

De podcast Caliphate won meerdere belangrijke audioprijzen, waaronder een Peabody Award en was finalist voor een Pulitzer prijs. Sinds de New York Times haar bevindingen heeft gepubliceerd, zijn al deze prijzen weer ingeleverd.

Uiteraard verandert dit nieuws over Caliphate het verhaal van de podcast en leidt de kwestie tot pijnlijke vragen voor verhalend journalisten. Gaan we wel ver genoeg om verhalen te checken voor we tot publicatie overgaan? Willen we te graag geloven dat de spannende verhalen die we horen echt gebeurd zijn? En doen we genoeg om te controleren of we het bij het juiste eind hebben? We hebben Andy Mills benaderd om te kijken of hij wil meewerken aan een vervolginterview, maar nog geen reactie ontvangen. Als hij bereid is om te praten over wat er gebeurd is en wat de consequenties zijn van deze zaak voor andere verhalende podcasts, dan zullen we dat hier publiceren.

In de tussentijd willen we benadrukken dat ons eerste gesprek met Andy Mills naar ons inzien nog altijd relevant is voor podcastmakers, aangezien veel andere aspecten besproken worden van wat ervoor nodig is om een verhalende podcastserie te maken.

Jair Stein

Meer informatie:
https://www.nytimes.com/2020/12/18/world/middleeast/caliphate-chaudhry-hoax.html

www.nytimes.com/2020/12/18/business/media/new-york-times-caliphate-podcast.amp.html

https://www.nytimes.com/2020/12/22/business/media/caliphate-pulitzer.html